اختلال هماهنگی رشدی
اختلال هماهنگی رشدی یا دیسپراکسیا
دیسپراکسیا یک اختلال در مهارت‌های حرکتی است که باعث می‌شود کودک حرکات خام و ناهماهنگی داشته باشد.
این اختلال چیزی فراتر از صرفاً دست‌وپاچلفتی بودن یا ضعیف بودن در ورزش است. مهارت‌های حرکتی ضعیف تاثیر ثانویه بر مهارت‌های زیر می‌گذارد:
تحصیل: آن‌ها باهوش هستند، اما نمی‌توانند به‌اندازه کافی سریع بنویسند یا تکالیف و آزمون‌ها را به‌موقع تمام کنند.
مراقبت از خود: برای لباس پوشیدن، بستن زیپ و دکمه، بستن بند کفش و مسواک زدن مو و دندان‌هایشان مشکل دارند.
اختلال هماهنگی رشدی به صورت همراه نیز در برخی افراد اتیسم و بیش فعال دیده می شود..
اختلال هماهنگی رشدی یک اختلال عصبی-رشدی است و علت آن نوعی ناهنجاری یا بی‌نظمی در مغزِ در حال رشد است.
علائم جسمانی
دست‌وپاچلفتی بودن
تأخیر در رشد مهارت‌ها
دشواری در یادگیری مهارت‌ها
دشواری در سازگار کردن یا تطبیق مهارت‌ها
دشواری در استفاده از هر دو دست به‌طور هم‌زمان
ضعف در حفظ تعادل
دستخط ضعیف
۹۵٪ مطالعات کاهش میزان فعالیت بدنی و مشارکت در فعالیت‌ها را گزارش کرده‌اند.
آمادگی جسمانی ضعیف (هوازی و بی‌هوازی)
کاهش قدرت و استقامت عضلانی
افزایش خطر چاقی
در بلندمدت، فرد را در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری‌های قلبی‌عروقی قرار می‌دهد.
مسیر پیامدها
مهارت‌های ضعیف
↓
عزت‌نفس پایین
↓
کناره‌گیری از فعالیت‌ها
↓
خطرات روانی و جسمانی برای سلامت
علائم روان‌شناختی
کاهش عزت‌نفس
پذیرش اجتماعی ضعیف
سطوح بالاتر افسردگی، اضطراب و رفتار کناره‌گیرانه
سطوح بالاتر بیش‌فعالی، پرخاشگری و مشکلات رفتاری
علائم در زندگی روزمره:
کودکی که دیسپراکسی دارد ممکن است به‌طور غیرمعمولی دست‌وپاچلفتی به نظر برسد؛ اغلب به وسایل برخورد می‌کند، زمین می‌خورد یا اشیا را می‌اندازد.
آن‌ها ممکن است در فعالیت‌هایی که به هماهنگی حرکتی نیاز دارند، مانند گرفتن توپ، دوچرخه‌سواری یا استفاده از وسایل بازی، دچار مشکل شوند.
کارهای ساده روزمره مانند لباس پوشیدن، بستن بند کفش یا استفاده از قاشق و چنگال ممکن است بسیار بیشتر از حد انتظار طول بکشد.
دستخط آن‌ها ممکن است نامرتب باشد، زیرا گرفتن و کنترل مداد برایشان دشوار است.
ممکن است در مرتب کردن وسایل شخصی مشکل داشته باشند؛ همیشه وسایلشان را گم کنند یا میز و کیف بسیار نامرتبی داشته باشند.
شاید کودک برای انجام دادن کارها کند به نظر برسد، چون مغز او برای برنامه‌ریزی هر حرکت، سخت در حال پردازش و برنامه‌ریزی است.
دنبال کردن دستورالعمل‌های چندمرحله‌ای ممکن است برایشان طاقت‌فرسا باشد، به‌خصوص زمانی که لازم است چند کار را پشت سر هم انجام دهند.
با گذشت زمان، مشکلات مکرر در انجام کارهای روزمره می‌تواند بر اعتمادبه‌نفس کودک و تمایل او برای امتحان کردن چیزهای جدید تأثیر بگذارد.
ممکن است از ورزش‌ها، فعالیت‌های عملی یا بازی‌هایی که به هماهنگی بدنی نیاز دارند اجتناب کنند.
همچنین ممکن است در درک و آگاهی فضایی مشکل داشته باشند و تشخیص فاصله یا اینکه بدنشان در فضا کجا قرار دارد برایشان دشوار باشد.
کیمیا طاهری - کارشناس ارشد کاردرمانی
کاردرمانی آنلاین و حضوری
کلینیک کاردرمانی اصفهان