علائم رایج اتیسم

علائم رایج اتیسم

علائم می‌توانند در هر کودک متفاوت باشند، اما برخی از رایج‌ترین نشانه‌ها عبارتند از:

۱. تفاوت در ارتباط اجتماعی

• تماس چشمی کمتر

• دشواری در برقراری ارتباط دوستی

• سختی در درک احساسات دیگران

• ترجیح بازی انفرادی

۲. تفاوت در ارتباط کلامی

• تأخیر در گفتار

• گفتار محدود

• تکرار کلمات یا جملات (اکولالیا)

• دشواری در مکالمه دوطرفه

۳. رفتارهای تکراری

• تکان دادن دست‌ها

• چرخیدن

• ردیف کردن وسایل

• علاقه شدید به تکرار فعالیت‌ها

۴. علاقه‌های محدود و شدید

کودک ممکن است علاقه بسیار زیادی به موضوع یا وسیله خاصی داشته باشد؛ مانند:

• قطار

• اعداد

• نقشه

• ماشین‌ها

• حیوانات

• حروف

۵. دشواری در پذیرش تغییر

تغییر برنامه روزانه، مسیر رفت‌وآمد، معلم یا حتی جای وسایل ممکن است باعث اضطراب یا ناراحتی شود.

۶. تفاوت در پردازش حسی

ممکن است کودک:

• نسبت به صدا حساس باشد.

• از نورهای شدید ناراحت شود.

• بعضی بافت‌های لباس را تحمل نکند.

• نسبت به لمس حساس باشد.

• یا برعکس، برای دریافت محرک حسی به شدت به حرکت، فشار یا لمس نیاز داشته باشد.

۷. نشانه‌های کمتر شناخته‌شده اتیسم

برخی ویژگی‌ها کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند اما در بسیاری از افراد اتیستیک دیده می‌شوند.

۸. خندیدن یا گریه در موقعیت‌های غیرمنتظره

گاهی کودک احساسات خود را متفاوت از دیگران نشان می‌دهد و ممکن است در موقعیتی بخندد یا گریه کند که برای اطرافیان غیرمعمول به نظر برسد.

۹. حساسیت کم به درد

برخی کودکان واکنش کمتری به درد نشان می‌دهند و ممکن است آسیب‌های جسمی را دیرتر متوجه شوند.

نکته: این ویژگی در همه افراد اوتیستیک وجود ندارد.

۱۰. درک کمتر خطر

ممکن است کودک:

• بدون ترس به خیابان بدود.

• از ارتفاع بالا برود.

• به وسایل خطرناک نزدیک شود.

به همین دلیل آموزش ایمنی اهمیت زیادی دارد.

۱۱. رعایت نکردن فاصله شخصی

ممکن است بیش از حد به دیگران نزدیک شوند یا مفهوم حریم شخصی را به خوبی درک نکنند.

۱۲. راه رفتن روی پنجه پا

راه رفتن روی پنجه پا یکی از نشانه‌هایی است که در بعضی کودکان اتیستیک دیده می‌شود، اما به تنهایی نشانه اتیسم نیست.

۱۳. ارتباط بهتر با حیوانات

برخی کودکان با حیوانات احساس امنیت و آرامش بیشتری دارند و ارتباط با آن‌ها برایشان ساده‌تر از ارتباط با انسان‌هاست.

۱۴. مشکلات گوارشی

یبوست، دل‌درد یا مشکلات گوارشی در برخی افراد اتیستیک بیشتر دیده می‌شود. البته این مشکلات اختصاصی اتیسم نیستند و نیاز به بررسی پزشکی دارند.

۱۵. نشان دادن مهارت‌ها فقط در محیط امن

ممکن است کودک در خانه مهارت‌هایی مانند صحبت کردن یا بازی را نشان دهد، اما در مدرسه یا محیط‌های ناآشنا نتواند همان عملکرد را داشته باشد.

این موضوع معمولاً به اضطراب، تفاوت محیط و نیاز به احساس امنیت مربوط است.

باورهای نادرست

❌ اتیسم به معنای هوش پایین نیست.

❌ همه افراد اتیستیک نابغه نیستند.

❌ همه افراد اتیستیک گفتار ندارند.

❌ همه از تماس چشمی اجتناب نمی‌کنند.

❌ همه حساسیت حسی یکسانی ندارند.

نقاط قوت بسیاری از افراد اتیستیک

در کنار چالش‌ها، بسیاری از افراد اتیستیک توانایی‌های ارزشمندی دارند؛ مانند:

• دقت بالا به جزئیات

• حافظه قوی

• صداقت

• تمرکز عمیق روی علایق

• خلاقیت

• توانایی حل مسئله

• یادگیری تصویری مناسب

البته این ویژگی‌ها در همه افراد یکسان نیست.

کیمیا طاهری - کارشناس ارشد کاردرمانی